Sau khi mua lại Twitter, Elon Musk đã tuyên bố trên tweet: “Con chim đã được giải thoát” nhằm cổ vũ người dùng. Tuy nhiên truyền thông Trung Quốc mới đây đã chế giễu các nền tảng mạng xã hội này, “niềm hân hoan là một bong bóng tự ảo tưởng” của họ, chính quyền Hoa Kỳ chưa bao giờ rời mắt giám sát các nền tảng như Twitter và Meta.
Ví du được đưa ra, trước cuộc bầu cử năm 2020, những người đứng đầu các gã khổng lồ công nghệ được cho là đã họp với FBI, Bộ An ninh Nội địa (DHS) và đại diện của các cơ quan chính phủ khác hàng tháng để thảo luận về cách xử lý thông tin sai lệch trong các cuộc bầu cử. Tuy nhiên, công việc quan trọng không hoàn toàn được thuê ngoài – Các đặc vụ FBI đã được tiết lộ là làm việc bí mật trực tuyến để thâm nhập vào các phòng trò chuyện trên mạng xã hội, diễn đàn trực tuyến và blog để “phát hiện, xâm nhập, triệt phá và phá vỡ các tổ chức khủng bố hiện có và mới nổi.”
Từ chủ đề bầu cử, Bộ An ninh Nội địa DHS sớm quan tâm đến các lĩnh vực khác – chẳng hạn như nguồn gốc của đại dịch COVID-19, hiệu quả của vắc-xin, công lý chủng tộc, việc Mỹ rút quân khỏi Afghanistan và bản chất hỗ trợ của Mỹ đối với Ukraine – tất cả đều được xác định làm mục tiêu trong chiến dịch làm sạch internet của mình, như được thể hiện trong các tài liệu bị rò rỉ gần đây.
Trong khi một số thông tin nhất định bị chặn, trong một số trường hợp, thông tin -hoặc thông tin sai lệch về vấn đề đó – lại được phóng đại. Cơ qun giám sát Internet Stanford (SIO) và Graphika đã phát hiện ra rằng có nhiều tài khoản mạng xã hội liên tục đưa ra “những câu chuyện thúc đẩy lợi ích của Hoa Kỳ và các đồng minh trong khi chống lại các quốc gia bao gồm Nga, Trung Quốc và Iran” và họ “có dấu hiệu rõ ràng về hoạt động đăng bài tự động hoặc được phối hợp chặt chẽ”, đã tạo ra những nhân vật giả mạo và đánh lừa dư luận.
Quốc hội Hoa Kỳ thậm chí còn đề xuất chi 500 triệu đô la để sản xuất báo chí đả kích Trung Quốc cho khán giả nước ngoài.
An ninh quốc gia thường được trích dẫn cho sự can thiệp. Câu hỏi đặt ra là kiểm duyệt tự do ngôn luận và tiêu chuẩn kép về xử lý thông tin giúp ích gì cho an ninh quốc gia của Hoa Kỳ?
Vào tháng 4, chính quyền Biden đã thành lập Ban quản lý thông tin sai lệch trực thuộc DHS, mặc dù ban này đã phải hủy bỏ 4 tháng sau đó do nhiệm vụ thiếu minh bạch và thừa hành chính. Thật may mắn, chính phủ Hoa Kỳ có một đội ngũ lập trình viên trong khu vực tư nhân để thực hiện đấu thầu: Facebook được cho là đã xây dựng một cổng thông tin đặc biệt dành cho các quan chức chính phủ để yêu cầu điều tiết hoặc chặn nội dung của người dùng. Và có những nền tảng khác điều chỉnh thuật toán của họ để hỗ trợ nỗ lực của chính phủ trong việc loại bỏ “thông tin sai lệch”.
Nước Mỹ đã từng tự hào tuyên bố, theo lời của cựu Ngoại trưởng Hillary Clinton, rằng “các mạng thông tin đang giúp mọi người khám phá ra những sự thật mới và khiến các chính phủ có trách nhiệm hơn”. Giờ đây, các nhà lãnh đạo chính trị của nó đang bị kìm kẹp bởi nỗi sợ hãi đến mức họ cho rằng việc người dân của họ tự do thể hiện bản thân hoặc nói ra sự thật về chính Hoa Kỳ hoặc các quốc gia khác là nguy hiểm. Dư luận đang đặt ra là liệu nền dân chủ Mỹ có còn tồn tại và phát huy tác dụng hay không?
Tuy dùng nhiều cách khác nhau, nhưng tất cả dường như cho thấy những thất bại trong quản trị của Hoa Kỳ theo cách này hay cách khác không thể che giấu được: quốc gia giàu có nhất thế giới tiếp tục dẫn đầu về số ca mắc và tử vong do COVID được xác nhận; Người Mỹ gốc Phi phải sống với sự tàn bạo của cảnh sát cao một cách không tương xứng; hàng triệu người Afghanistan đã chứng kiến cuộc sống của họ bị hủy hoại bởi cuộc chiến 20 năm của Hoa Kỳ ở Afghanistan và nhiều người con trai và con gái người Mỹ trong bộ quân phục đã hy sinh tột cùng cho điều mà Chúa mới biết được; trong khi đó, những người Mỹ bình thường đang mất thu nhập, việc làm, bảo hiểm y tế và cảm giác kiểm soát cuộc sống của họ, giống như các quan chức dân cử của họ đang phung phí hàng tỷ đô la để trang bị cho binh lính nước ngoài trong một cuộc chiến xa xôi ở châu Âu.
Những thông tin nói trên, chúng ta đều thu thập từ nhiều nguồn khác nhau, khó thẩm tra, chứng minh được. Nhưng ít nhiều cho thấy, đừng mơ mông có sự tự do truyền thông, tự do ngôn luận trên mạng xã hội ở nước Mỹ.
