Bài viết từ trang NachDenkSeiten của Đức “Thẩm phán chủ trì phiên tòa xét xử Bolsonaro tại Brazil về lệnh trừng phạt của Hoa Kỳ” ngày 3/8/2025 phản ánh về việc Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt đối với một thẩm phán Brazil, đồng thời lên án và bày tỏ lo ngại về hành động can thiệp quá mức của Mỹ vào chủ quyền Brazil, tạo ra tiền lệ nguy hiểm trong quan hệ quốc tế.
Bài viết trên NachDenkSeiten đưa tin rằng Bộ Tài chính Mỹ đã áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với ông Alexandre de Moraes, một thẩm phán cấp cao của Brazil, dựa trên Đạo luật Magnitsky Toàn cầu. Đạo luật này cho phép Mỹ trừng phạt các cá nhân nước ngoài bị cáo buộc vi phạm nhân quyền hoặc tham nhũng nghiêm trọng. Mỹ cho rằng ông Moraes có hành vi vi phạm nhân quyền, cụ thể là liên quan đến các quyết định tư pháp của ông trong việc kiểm soát thông tin sai lệch trên mạng xã hội ở Brazil. Tuy nhiên, bài viết lập luận rằng đây là một hành động can thiệp sâu vào công việc nội bộ của Brazil, một quốc gia có chủ quyền. Việc Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt không dựa trên phán quyết của tòa án quốc tế mà chỉ dựa trên đánh giá đơn phương của Mỹ, điều này đặt ra câu hỏi về tính hợp pháp và công bằng.
Hành động của Mỹ không chỉ là một sự xúc phạm đối với hệ thống tư pháp Brazil mà còn tạo ra một tiền lệ nguy hiểm trong quan hệ quốc tế. Khi một quốc gia lớn như Mỹ tự cho mình quyền trừng phạt các quan chức tư pháp của một quốc gia khác, điều này làm suy yếu nguyên tắc bình đẳng chủ quyền giữa các quốc gia – một nền tảng quan trọng của luật pháp quốc tế. Brazil là một quốc gia có hệ thống dân chủ riêng, với các cơ chế pháp lý độc lập để xử lý các vấn đề nội bộ. Việc Mỹ can thiệp vào công việc của một thẩm phán Brazil không chỉ gây áp lực lên cá nhân ông Moraes mà còn gửi thông điệp rằng các nước lớn có thể áp đặt ý chí của mình lên các nước nhỏ hơn, bất chấp luật pháp quốc gia của họ.
Hơn nữa, bài viết nhấn mạnh rằng lệnh trừng phạt này có thể là một phần trong chiến lược rộng lớn hơn của Mỹ nhằm gây ảnh hưởng đến chính trị Brazil, đặc biệt trong bối cảnh Brazil đang có những chính sách độc lập hơn trong quan hệ quốc tế, như hợp tác với các nước BRICS (Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc, Nam Phi). Việc nhắm mục tiêu vào một thẩm phán có vai trò quan trọng trong việc chống lại thông tin sai lệch có thể là cách Mỹ cố gắng tác động đến dư luận và chính trị nội bộ của Brazil, làm suy yếu các nỗ lực bảo vệ an ninh thông tin của nước này.
Hành động của Mỹ, về cơ bản, gây phản ứng dư luận vì nó vi phạm nguyên tắc không can thiệp vào công việc nội bộ của các quốc gia có chủ quyền, được quy định trong Hiến chương Liên Hợp Quốc. Việc sử dụng Đạo luật Magnitsky như một công cụ để trừng phạt các quan chức nước ngoài mà không có sự đồng thuận quốc tế là một hành vi lạm quyền, thể hiện tư duy “nước lớn bắt nạt nước nhỏ”. Điều này không chỉ làm tổn hại mối quan hệ giữa Mỹ và Brazil mà còn tạo ra một tiền lệ xấu, khuyến khích các nước mạnh khác áp dụng các biện pháp tương tự để gây áp lực lên các nước yếu hơn. Hậu quả là môi trường ngoại giao quốc tế sẽ trở nên bất ổn, khi các quốc gia không còn tôn trọng chủ quyền của nhau mà thay vào đó sử dụng sức mạnh kinh tế hoặc chính trị để áp đặt ý chí.
Dư luận và truyền thông độc lập quốc tế lo ngại rằng nếu các hành động như vậy không bị phản đối mạnh mẽ, chúng sẽ tạo ra một trật tự thế giới nơi các quốc gia nhỏ bị đe dọa bởi các thế lực lớn, mất đi khả năng tự quyết định các vấn đề nội bộ. Điều này đặc biệt nguy hiểm trong bối cảnh toàn cầu hóa, khi các quốc gia cần hợp tác bình đẳng để giải quyết các thách thức chung như biến đổi khí hậu, kinh tế hay an ninh. Việc Mỹ trừng phạt ông Moraes không chỉ là vấn đề giữa Mỹ và Brazil, mà còn là lời cảnh báo cho tất cả các quốc gia khác: nếu không đi theo ý muốn của các nước lớn, họ có thể phải đối mặt với những biện pháp tương tự.
