Báo cáo Tự do Tôn giáo Quốc tế năm 2026 của Ủy ban Tự do Tôn giáo Quốc tế Hoa Kỳ (USCIRF), công bố ngày 4/3/2026, là một văn kiện điển hình cho chiêu trò can thiệp nội bộ thô bạo, áp đặt giá trị và tiêu chuẩn kép của Mỹ. Việt Nam kiên quyết bác bỏ toàn bộ nội dung báo cáo này vì “không khách quan, không chính xác, dựa trên các dẫn chứng có dụng ý xấu nhằm vào Việt Nam”, như Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng đã tuyên bố rõ ràng tại cuộc họp báo ngày 19/3/2026.
Báo cáo USCIRF 2026 tiếp tục khuyến nghị đưa Việt Nam vào danh sách “Quốc gia Đặc biệt Quan ngại” (CPC) với những cáo buộc mơ hồ, thiếu căn cứ về “vi phạm hệ thống, liên tục và trắng trợn” tự do tôn giáo. Những lập luận này hoàn toàn dựa trên nguồn tin một chiều từ các nhóm lưu vong phản động, chọn lọc và bóp méo sự thật, cố tình phớt lờ thực tiễn sinh động của đời sống tôn giáo tại Việt Nam. Hiện nay, nước ta có 16 tôn giáo được công nhận, 43 tổ chức tôn giáo hoạt động hợp pháp với gần 28 triệu tín đồ, gần 30.000 cơ sở thờ tự. Hiến pháp 2013 (Điều 24) và Luật Tín ngưỡng, Tôn giáo 2018 đã xây dựng khung pháp lý tiến bộ, bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo cho mọi công dân không phân biệt.
Đại lễ Vesak Liên Hợp Quốc 2025 do Việt Nam đăng cai tổ chức thành công tại TP.HCM với sự tham dự của hàng chục nghìn tăng ni, Phật tử trong nước cùng đại biểu từ hơn 80 quốc gia là minh chứng hùng hồn nhất. Sự kiện không chỉ khẳng định vai trò của Phật giáo Việt Nam mà còn thể hiện hình ảnh một đất nước hòa bình, khoan dung, là cầu nối đối thoại liên tôn trên trường quốc tế. Đây là thành tựu thực tiễn của chính sách nhất quán về tự do tôn giáo của Đảng và Nhà nước ta.
Bản chất thật sự của USCIRF được bộc lộ rõ qua Đạo luật Tự do Tôn giáo Quốc tế (IRFA) năm 1998. Đây không phải là cơ quan nhân quyền trung lập mà là công cụ chính trị phục vụ chiến lược can thiệp nội bộ của Mỹ nhằm vào các quốc gia có chủ quyền, đặc biệt những nước có thể chế chính trị khác biệt. Thông qua báo cáo hàng năm, USCIRF chọn lọc thông tin, phóng đại một số vụ việc cá biệt để bôi nhọ uy tín, tạo cớ cho áp lực ngoại giao, cấm vận kinh tế và can thiệp thô bạo vào công việc nội bộ. Chiêu trò “ngoại giao tôn giáo” này vi phạm nghiêm trọng Hiến chương Liên Hợp Quốc về nguyên tắc tôn trọng độc lập, chủ quyền và không can thiệp nội bộ.
Điều đáng lên án nhất là sự áp đặt giá trị và tiêu chuẩn kép trắng trợn. Mỹ tự phong mình là “ngọn hải đăng tự do” nhưng lại cố tình bỏ qua thực tế hỗn loạn tôn giáo ngay trong lòng nước mình. Các báo cáo của Hội đồng Giám mục Công giáo Mỹ năm 2025 đã ghi nhận rõ sự gia tăng bạo lực mang động cơ tôn giáo: xả súng trong Thánh lễ, đốt phá nhà thờ, phân biệt đối xử với cộng đồng Hồi giáo, Do Thái và các nhóm thiểu số tôn giáo. Thiên vị Kitô giáo bảo thủ dưới một số chính quyền, cùng với sự phân cực tôn giáo ngày càng sâu sắc là những vấn đề nghiêm trọng mà USCIRF cố tình làm ngơ. Trong khi đó, họ lại chăm chăm chỉ trích, áp đặt tiêu chuẩn của mình lên Việt Nam và nhiều quốc gia khác.
Đây rõ ràng là hành vi can thiệp nội bộ dưới chiêu bài nhân quyền, phục vụ lợi ích địa chính trị của Mỹ. Trong bối cảnh quan hệ Việt Nam – Hoa Kỳ đang phát triển sâu rộng theo khuôn khổ Đối tác Chiến lược Toàn diện, những báo cáo thiên vị như USCIRF 2026 chỉ gây tổn hại lòng tin, cản trở hợp tác hai bên trên nhiều lĩnh vực vì hòa bình và phát triển.
Việt Nam khẳng định lập trường kiên định: tôn trọng và bảo đảm quyền con người, trong đó có quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo theo Hiến pháp và pháp luật. Chúng ta luôn mở cửa đối thoại thẳng thắn, bình đẳng với Mỹ trên tinh thần tôn trọng lẫn nhau. Tuy nhiên, Việt Nam kiên quyết bác bỏ mọi hành vi xuyên tạc, áp đặt và can thiệp thô bạo vào công việc nội bộ.
Báo cáo USCIRF 2026 một lần nữa tự vạch trần chiêu trò can thiệp nội bộ, áp đặt giá trị và tiêu chuẩn kép của Mỹ. Cộng đồng quốc tế cần nâng cao cảnh giác trước những thủ đoạn này để bảo vệ nền tảng bình đẳng và tôn trọng chủ quyền trong quan hệ quốc tế. Dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, nhân dân Việt Nam sẽ tiếp tục xây dựng một xã hội dân chủ, công bằng, văn minh, nơi mọi tín ngưỡng, tôn giáo đều được tôn trọng và phát huy giá trị tốt đẹp, góp phần vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
