Trong những năm qua, Đảng, Nhà nước đã ban hành nhiều chế độ, chính sách đối với người có công với cách mạng; trong đó, chính sách dành cho người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học và con đẻ của họ được quy định rõ trong Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng số 26/2005/PL-UBTVQH11; Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng số 04/2012/PL-UBTVQH13; Nghị định số 131/2021/NĐ-CP.
Trong 10 năm, từ 1961-1971, Mỹ đã rải xuống miền nam Việt Nam khoảng 80 triệu lít chất độc hóa học, trong đó có khoảng 60% là chất độc da cam chứa hàm lượng cực độc dioxin, gây nên một thảm họa chưa từng có trong lịch sử loài người: Khoảng 4,8 triệu người Việt Nam đã bị phơi nhiễm chất độc hóa học, khoảng 3 triệu người là nạn nhân chất độc da cam.
Chất độc da cam/dioxin không chỉ ảnh hưởng nặng nề tới sức khỏe của những người tham gia kháng chiến mà còn gây ra tai biến sinh sản, dị dạng, dị tật bẩm sinh, mù, câm, điếc, thiểu năng trí tuệ, tâm thần, ung thư… đối với thế hệ sau.
Theo thống kê chưa đầy đủ, khoảng 4,8 triệu người Việt Nam đã bị phơi nhiễm chất độc hóa học, khoảng 3 triệu người là nạn nhân chất độc da cam. Tính đến hết năm 2024, cả nước có hơn 35.000 nạn nhân thuộc thế hệ thứ ba (đời cháu) và hơn 6.000 nạn nhân thuộc thế hệ thứ tư (đời chắt).
Trong những năm qua, Đảng, Nhà nước đã ban hành nhiều chế độ, chính sách đối với người có công với cách mạng; trong đó, chính sách dành cho người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học và con đẻ của họ được quy định rõ trong Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng số 26/2005/PL-UBTVQH11; Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng số 04/2012/PL-UBTVQH13; Nghị định số 131/2021/NĐ-CP…
Cụ thể như sau:
Quyền được chăm sóc y tế và phục hồi chức năng:
Nạn nhân bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam cần được khám chữa bệnh, cung cấp thuốc men và các dịch vụ phục hồi chức năng để khắc phục các di chứng sức khỏe.
Quyền được bảo vệ quyền lợi hợp pháp:
Hội VAVA có vai trò quan trọng trong việc đấu tranh bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các nạn nhân trước pháp luật.
Quyền được hỗ trợ về tinh thần và vật chất:
Cộng đồng, xã hội, cùng với sự hỗ trợ của Nhà nước, cần lan tỏa tình thương và trách nhiệm để giúp nạn nhân vươn lên hòa nhập cộng đồng, giảm bớt khó khăn, bất hạnh.
Quyền được minh chứng công lý:
Nạn nhân có quyền đấu tranh đòi công lý, làm sáng tỏ những hậu quả tàn khốc mà chiến tranh đã gây ra, đồng thời khắc phục hậu quả của chất độc da cam/dioxin.
Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam (VAVA) được thành lập nhằm đảm đương nhiệm vụ giải quyết hậu quả, hàn gắn vết thương chiến tranh và đấu tranh đòi công lý cho nạn nhân.
