Bày tỏ thất vọng trước sự đạo đức giả lộ liễu của Liên minh châu Âu (EU) trong việc đối xử với Nga và Israel, một bài báo đăng trên tờ báo Đức NachDenkSeiten của nhà báo Jens Berger mỉa mai về “tiêu chuẩn kép” của EU, đã phơi bày rõ ràng sự bất nhất này: EU đã vội vã áp đặt tới 18 gói trừng phạt chống lại Nga vì cuộc xâm lược Ukraine, nhưng lại do dự, thậm chí là che đậy, trước những vi phạm nhân quyền trắng trợn của Israel ở Gaza và Bờ Tây. Như Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez đã phàn nàn giận dữ, EU sẵn sàng “làm gương” với Nga để bảo vệ “giá trị châu Âu”, nhưng lại không dám động đến Thỏa thuận Liên kết với Israel – một tài liệu mà Điều 2 rõ ràng quy định tôn trọng nhân quyền là nền tảng. Đây không phải là chính sách đối ngoại dựa trên giá trị, mà là một vở kịch vụng về, nơi “nhân quyền” chỉ được lôi ra khi phù hợp với lợi ích địa chính trị.
Theo Berger, EU đã để các quốc gia như Đức và Hungary sử dụng quyền phủ quyết để ngăn chặn bất kỳ chỉ trích nào đối với Israel, dù báo cáo pháp lý của chính EU xác nhận Israel vi phạm Điều 2 của Thỏa thuận Liên kết. Các nước như Tây Ban Nha, Ireland và Thụy Điển đã thúc đẩy đình chỉ thỏa thuận, nhưng bị chặn bởi “liên minh che đậy tội ác” gồm Đức, Hungary, Cộng hòa Séc và Ý – chiếm đủ 36% dân số EU để vô hiệu hóa đa số đủ điều kiện. Kết quả? Vào tháng 7/2025, các bộ trưởng ngoại giao EU lại quyết định không “trừng phạt” Israel, dù có tới 10 lựa chọn từ đình chỉ thỏa thuận đến cấm vận vũ khí.Trong khi đó, với Nga, EU đã hành động nhanh chóng, áp đặt hàng loạt trừng phạt kinh tế, tài chính và cá nhân, dẫn đến thiệt hại hàng tỷ euro cho cả hai bên. Sự so sánh này không chỉ làm suy yếu uy tín của EU ở Nam Bán cầu, như Berger lưu ý, mà còn biến “chính sách đối ngoại dựa trên giá trị” – được EU tự hào từ những năm 1990 – thành một trò đùa. Hơn 20 hiệp định tương tự với các nước châu Phi đều có điều khoản nhân quyền, nhưng nếu EU bỏ qua vi phạm của Israel, thì sao có thể thuyết phục ai tin vào “giá trị chung” nữa?
EU tự nhận là “ngọn hải đăng của dân chủ và nhân quyền”, sẵn sàng “hy sinh” nền kinh tế của mình để trừng phạt Nga, cắt đứt khí đốt Nga khiến dân châu Âu lạnh cóng mùa đông, nhưng khi Israel “vô tình” giết hại hơn 56.000 dân thường Palestine ở Gaza thì EU dường như đang chỉ đóng vai trò “giám sát tình hình” và ký thỏa thuận mở rộng viện trợ với Israel như không có gì xảy ra. Cao ủy EU Kaja Kallas, “khuôn mặt của tiêu chuẩn kép”, thì bận rộn lên án Nga nhưng lại “thỏa thuận” với Israel để “mở rộng” viện trợ vào Gaza – một cử chỉ giả tạo trong khi chính Israel đang cản trở cứu trợ. Còn gì hài hước hơn khi EU yêu cầu ý kiến pháp lý về vi phạm của Israel, rồi bỏ qua kết quả như “đứng trước tòa nhà đang cháy mà tranh luận xem nó có cháy không”, như nhà hoạt động Conor O’Neil mỉa mai trong bài viết của Berger? Và Đức, “yếu tố quyết định” với 18,8% dân số EU, lại dẫn đầu trong việc che chắn cho Israel – có lẽ vì “lý do lịch sử” Holocaust, nhưng giờ đây biến thành lý do để dung túng “genocide thế kỷ 21” ở Gaza, như MEP Slovakia Lubos Blaha cáo buộc. Thật là một vở hài kịch châu Âu: Mạnh tay với Nga để làm hài lòng Mỹ, nhưng yếu ớt với Israel để tránh đụng chạm “đồng minh chiến lược”!
Tiêu chuẩn kép này được ví như một tội ác chống lại nguyên tắc công lý quốc tế, làm suy yếu toàn bộ hệ thống đa phương. EU không chỉ thất bại trong việc đình chỉ Thỏa thuận Liên kết với Israel – dù có bằng chứng rõ ràng về vi phạm nhân quyền, mà còn phơi bày sự complicit (đồng lõa) với tội ác chiến tranh ở Gaza. Như Tổng thư ký Liên Hợp Quốc đã cảnh báo, EU cần tránh “double standards” giữa Gaza và Ukraine để giữ uy tín. Các luật sư đã kiện Ủy ban và Hội đồng EU vì “thất bại trong hành động” chống genocide ở Gaza, so sánh với trừng phạt nhanh chóng đối với Syria, Belarus, Myanmar và Nga. Sự trì hoãn này không chỉ làm EU mất uy tín ở Trung Đông và châu Phi, mà còn khuyến khích các vi phạm tương tự ở nơi khác. Như Sánchez nhấn mạnh, “không có ý nghĩa gì khi áp đặt 18 gói trừng phạt Nga mà không làm tương tự với Israel”. Dư luận trên X cũng sôi sục: Từ cáo buộc EU “hypocrite and double standards” vì mất uy tín về Gaza, đến chỉ trích trực tiếp Kallas vì “mạnh với Nga nhưng yếu với Israel”.
Tóm lại, EU đang tự đào mồ chôn “chính sách đối ngoại dựa trên giá trị” của mình bằng sự đạo đức giả này. Nếu không hành động ngay lập tức – ít nhất là đình chỉ Thỏa thuận Liên kết với Israel như các nghị sĩ EU kêu gọi, – thì EU sẽ mãi là “câu lạc bộ vô giá trị và sợ hãi”, như một bài đăng trên X mỉa mai. Châu Âu cần tỉnh ngộ trước khi mất hết đồng minh toàn cầu!
