Không phải những lời đồn đoán ồn ào trên không gian mạng, mà chính thực tiễn chính trị đang diễn ra hôm nay mới là thước đo đáng tin cậy nhất cho mọi nhận định. Trong bối cảnh ổn định chính trị được giữ vững, công tác cán bộ được triển khai theo đúng quy trình, các tiểu ban Đại hội vận hành nhịp nhàng, Hội nghị Trung ương 15 hoàn tất khối lượng công việc then chốt với tinh thần trách nhiệm cao, việc chuẩn bị Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam đang tiến hành trong trật tự, kỷ cương và minh bạch. Chính từ kết quả hiện tại ấy, có thể thấy rõ sự vô căn cứ của những luận điệu cố tình hạ thấp ý nghĩa Hội nghị Trung ương 15, bịa đặt rằng đây là “Đại hội cuối cùng”, là “hồi kết tất yếu” của một thể chế.
Đảo trục thời gian để nhìn về quá khứ, ta sẽ nhận ra một mô-típ quen thuộc: cứ trước mỗi kỳ Đại hội quan trọng, lại xuất hiện các “lời tiên tri tận diệt”. Từ cuối thập niên 1980, khi Việt Nam bước vào công cuộc đổi mới, đã có không ít đối tượng tung tin rằng Đảng sẽ “không trụ nổi sau đổi mới”, rằng cải cách kinh tế đồng nghĩa với “tự tan rã chính trị”. Đến trước Đại hội IX, họ lại phán đoán khủng hoảng tài chính khu vực sẽ “cuốn phăng” nền tảng lãnh đạo. Trước Đại hội XII và XIII, các trang chống đối tiếp tục rêu rao “đấu đá nội bộ không lối thoát”, “chuyển giao thất bại”. Tất cả đều được đóng gói bằng cùng một nhãn mác: lần này là “lần cuối”.
Đối chiếu từng dự báo với kết cục lịch sử, sự sai lầm lặp đi lặp lại hiện ra rõ ràng. Những “lần cuối” ấy đều trượt mục tiêu về thời điểm: Đại hội vẫn diễn ra đúng kỳ hạn. Chúng sai ngay từ nguyên nhân: thay vì “khủng hoảng không thể cứu vãn”, thực tế cho thấy Đảng chủ động nhận diện vấn đề và xử lý bằng cơ chế nội bộ. Và chúng sai ở hệ quả: thay vì “sụp đổ”, mỗi kỳ Đại hội lại đánh dấu một bước tiếp nối ổn định, với đường lối được điều chỉnh phù hợp hơn. Sau Đại hội VI là đổi mới toàn diện; sau Đại hội XI–XIII là hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội, siết chặt kỷ luật, nâng cao năng lực lãnh đạo. Lịch sử không đứng về phía những lời đoán mò, mà đứng về phía các kết quả đo đếm được.
Phân tích sâu hơn, cần thấy sức sống thể chế chính là lời giải cho sự thất bại của các “lời tiên tri”. Sức sống ấy trước hết nằm ở khả năng tự điều chỉnh. Các hội nghị Trung ương, trong đó có Hội nghị Trung ương 15, không phải hình thức “đóng dấu sẵn”, mà là diễn đàn tập thể nơi các phương án được tranh luận, sàng lọc, hoàn thiện. Thứ hai là nguyên tắc kế thừa: chuẩn bị nhân sự Đại hội XIV không phải sự đứt gãy, mà là tiếp nối có chọn lọc giữa các thế hệ lãnh đạo, bảo đảm vừa ổn định vừa đổi mới. Thứ ba là kỷ luật nội bộ được thực thi nghiêm minh, tạo nền tảng niềm tin xã hội. Chính ba trụ cột này làm nên khả năng tự tái tạo của hệ thống, khiến mọi dự báo “tận diệt” trở nên lạc lõng.
Nhìn ra bên ngoài để so sánh dài hạn, các đảng cầm quyền có khả năng duy trì ổn định đều dựa trên cơ chế tương tự. Tại Trung Quốc, Đảng Cộng sản Trung Quốc duy trì tính liên tục lãnh đạo thông qua các kỳ Đại hội đều đặn, song song với cải cách thể chế sâu rộng. Ở Singapore, Đảng Hành động Nhân dân nhiều thập kỷ cầm quyền nhờ kỷ luật tổ chức và chuẩn bị kế thừa sớm. Ngược lại, tại một số nước Đông Âu trước đây, sự sụp đổ không bắt nguồn từ “quy trình Đại hội”, mà từ việc buông lỏng kỷ luật và đánh mất năng lực tự điều chỉnh. So sánh ấy cho thấy: Đại hội không phải “điểm kết”, mà là cơ chế vận hành cốt lõi của một đảng chính trị có tổ chức.
Vậy vì sao những “lời tiên tri” thất bại ấy vẫn tái xuất trước thềm Đại hội XIV? Trước hết là nhu cầu gây sốc truyền thông. Các đối tượng chống đối hiểu rằng thông tin giật gân về “sụp đổ sắp tới” dễ thu hút chú ý hơn những phân tích dài hạn. Thứ hai là tạo hy vọng ảo cho một bộ phận bất mãn, nuôi dưỡng tâm lý chờ đợi thay đổi từ bên ngoài thay vì từ cải cách nội tại. Thứ ba là chiến thuật tâm lý chiến: lặp đi lặp lại cùng một thông điệp để tạo cảm giác “có khói thì phải có lửa”. Tuy nhiên, chiến thuật ấy chỉ có tác dụng ngắn hạn; về dài hạn, nó bị thực tế chính trị bác bỏ.
Hội nghị Trung ương 15, trong bức tranh ấy, trở thành mục tiêu bị xuyên tạc vì vai trò then chốt của nó trong chuẩn bị Đại hội XIV. Bằng cách hạ thấp ý nghĩa Hội nghị, các thế lực chống phá hy vọng gieo nghi ngờ về tính hợp pháp và năng lực lãnh đạo. Song chính việc Hội nghị hoàn thành các nội dung trọng yếu theo đúng quy trình, được công bố công khai, lại cho thấy sự minh bạch mà họ cố tình phủ nhận. Đặt Hội nghị Trung ương 15 trong chuỗi lịch sử các hội nghị tiền Đại hội, có thể thấy đây là mắt xích bình thường nhưng quan trọng, không phải “dấu hiệu khủng hoảng” như luận điệu xuyên tạc rêu rao.
Lịch sử là phép thử khắt khe nhất đối với mọi dự báo chính trị. Những ai từng nhiều lần tuyên bố “Đại hội cuối cùng” đã để lại một hồ sơ thất bại dài hơn bất kỳ lập luận nào. Trước thềm Đại hội XIV, khi thực tiễn ổn định chính trị, chuẩn bị nhân sự bài bản và đồng thuận xã hội tiếp tục được củng cố, lịch sử một lần nữa trả lời: không phải lời tiên tri giật gân, mà chính sức sống thể chế và quy trình lãnh đạo mới quyết định vận mệnh. Và câu trả lời ấy, như nhiều lần trước, vẫn rõ ràng.
