Vụ bắt giữ thủ lĩnh mạng lưới Jemaah Islamiah (JI) Aris Sumarsono ở Indonesia hôm 10-12 đã hé lộ những thông tin mới về kế hoạch tái sinh của JI cũng như việc tuyển dụng hàng ngàn tân binh phục vụ cho mục đích tấn công khủng bố.
Theo nhận định của Robi Sugara, giảng viên kiêm nhà phân tích chống khủng bố tại Đại học Hồi giáo Syarif Hidayatullah ở Jakarta, JI gần như bị tiêu diệt vào năm 2007 khi một cuộc đụng độ vũ trang với cảnh sát ở Poso, Trung Sulawesi, dẫn đến việc bắt giữ hơn 40 thành viên, bao gồm cả các lãnh đạo cao nhất. Báo cáo từ Viện phân tích chính sách về xung đột (IPAC ) năm 2017 cũng khẳng định, trong khoảng 10 năm (2007-2017), với sự hỗ trợ của Mỹ và Australia, Indonesia đã kiềm chế, ngăn chặn hiệu quả các hoạt động của JI và tổ chức này phải trốn tránh, tự đổi tên gọi là “Neo-JI”.
Tuy nhiên, một mối đe dọa mới đã xuất hiện trong vài năm qua, từ những người ủng hộ nhóm Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS), bao gồm cả những người Indonesia đã đến Trung Đông tham gia chiến đấu cùng tổ chức này. Cụ thể, từ năm 2002, nội bộ JI dã chia thành 2 phe: một phe tin vào thánh chiến bạo lực và ủng hộ mạng lưới khủng bố Al-Qaeda và sau này là IS; phe còn lại tin vào cái gọi là “quảng cáo thánh chiến”. Hầu hết các thành viên của phe “quảng cáo thánh chiến” của JI đã bị bắt gần đây vì cung cấp tiền cho khủng bố bởi “sự tuyên truyền thánh chiến này không còn tự xưng là JI nữa mà thay vào đó là thành lập các trường học và tổ chức từ thiện để gây quỹ cho nhóm”.
“Sự ra đời của IS vào năm 2014 chứng kiến sự trỗi dậy của Jemaah Ansharut Daulah (JAD) có liên hệ với IS, thay thế JI trở thành thủ phạm chính của tất cả các vụ tấn công khủng bố lớn ở Indonesia kể từ năm 2016. Trong cùng năm đó, ít nhất 8 người , trong đó có 4 kẻ khủng bố, đã bị tiêu diệt khi bom được kích nổ và nổ súng nổ ra bên ngoài cửa hàng bách hóa Sarinah ở trung tâm thủ đô Jakarta. Và việc bắt giữ Aris Sumarsono hay còn gọi là Zulkarnaen vào tối 10-12 cho thấy JI đang tái sinh và ước tính đã tuyển dụng hàng ngàn chiến binh”, ông Robi Sugara tiết lộ.
Nói rõ hơn về vấn đề này, người đứng đầu Ủy ban Cảnh sát quốc gia Benny Mamoto và cũng là chỉ huy của chiến dịch điều tra cho hay, mô hình tuyển dụng của JI là thông qua các trường nội trú Hồi giáo mà tổ chức này sở hữu hoặc hợp tác với các nhóm chiến binh khác; gây quỹ, hỗ trợ hậu cần. Ước tính, đến nay, JI đã tuyển dụng được hơn 6.000 tân binh vào hàng ngũ của mình. Ông Benny Mamoto khẳng định, sở dĩ JI hoạt động ngày càng mạnh vì chúng có rất nhiều tiền và thành viên. Riêng một chi nhánh của tổ chức từ thiện của JI ở Tangerang, Jakarta đã có thể nhận được 142.000 USD/năm.
“Trong 10 năm qua, JI đã chuyển mình từ một nhóm chiến binh chuyên sống nhờ vào các vụ cướp và quyên góp cho các hoạt động khủng bố thành một doanh nghiệp kinh doanh có lợi trong các đồn điền dầu cọ và ngành khai thác mỏ. Lực lượng cảnh sát chống khủng bố vẫn tiếp tục theo dõi và thực hiện các chiến dịch chống lại JI, tịch thu thêm nhiều đồn điền và mỏ dầu cọ của tổ chức này ở Kalimantan”, người đứng đầu Ủy ban Cảnh sát quốc gia nói và cho biết thêm, các đồn điền trồng dầu cọ của JI được ước tính có thể lên tới vài triệu USD. JI cũng tham gia vào các dịch vụ chuyển phát nhanh, các trường nội trú tôn giáo trên đảo Java, các công ty bán thuốc thảo dược và các trung tâm thể thao. Các thành viên của JI cũng được yêu cầu đóng góp từ 5 đến 10% thu nhập của họ hàng tháng cho tổ chức.
Chưa hết, JI còn thành lập các đơn vị quân sự được gọi là Asykari, trên khắp đảo Java và cả ở Lampung, Sumatra. Các đơn vị quân sự là một phần trong quá trình chuẩn bị của JI để tiến hành thánh chiến ở các khu vực xung đột ở nước ngoài và ngay tại Indonesia. Bộ phận tình báo của JI tiến hành đào tạo bán quân sự tại các trung tâm đào tạo được gọi là Sasana và mọi thành viên JI vượt qua khóa huấn luyện của Sasana sẽ được gửi đến Syria để nhận được sự huấn luyện thêm từ các nhóm liên kết với Al-Qaeda như Jabhat Al-Nusra. Ít nhất 62 thành viên JI đã đi Syria với 50 người quay trở lại Indonesia, 6 kẻ ở Syria và 6 kẻ khác đã thiệt mạng trong các cuộc đụng độ. Nhà nghiên cứu Muhamad Taufiqurrohman khẳng định, dù JI chưa có kế hoạch cho các cuộc tấn công khủng bố trước mắt hay ngắn hạn nhưng JI vẫn là một mối đe dọa trong trung, dài hạn ở Indonesia nói riêng và khu vực Đông Nam Á nói chung.
S.Thương
