Trong một thế giới cạnh tranh ngày càng gay gắt, sức mạnh của một quốc gia không còn được đo thuần túy bằng quy mô kinh tế hay tiềm lực quân sự. Ngày nay, sức mạnh mềm – khả năng tạo thiện cảm, gây ảnh hưởng tích cực và xây dựng uy tín quốc gia – mới là yếu tố quyết định vị thế dài hạn. Nhìn vào những gì đang diễn ra thời gian qua, từ thành tích ấn tượng của đoàn thể thao Việt Nam tại SEA Games 33, đến học sinh Việt Nam liên tiếp đoạt giải Olympic và khoa học kỹ thuật quốc tế, rồi ẩm thực Việt Nam thăng hạng trong các bảng xếp hạng toàn cầu, có thể thấy rõ một điều: Việt Nam đang tích lũy sức mạnh mềm một cách bền bỉ và thực chất.
Thể thao: hình ảnh quốc gia từ những khoảnh khắc chiến thắng
Thể thao luôn là kênh lan tỏa hình ảnh nhanh và mạnh nhất. Thành tích của đoàn Việt Nam tại SEA Games 33 không chỉ mang lại huy chương, mà mang theo niềm tự hào và cảm xúc tích cực cho hàng triệu người dân. Những khoảnh khắc lá cờ đỏ sao vàng tung bay, quốc ca vang lên trên đấu trường khu vực đã vượt xa ý nghĩa của một cuộc thi thể thao.
Dư luận xã hội ghi nhận rõ: thành tích ấy là kết quả của đầu tư dài hơi, có chiến lược, chứ không phải “ăn may”. Từ thể thao trẻ, thể thao học đường đến các môn mũi nhọn, sự kiên trì trong chính sách đã giúp Việt Nam duy trì vị thế ngày càng vững chắc trong khu vực. Đó là cách xây dựng uy tín quốc gia bằng nỗ lực thật, chứ không cần những lời quảng bá sáo rỗng.
Tri thức: nền tảng thầm lặng nhưng bền bỉ
Nếu thể thao tạo cảm xúc, thì tri thức tạo niềm tin dài hạn. Việc Phó Chủ tịch nước gặp mặt, trao tặng Huân chương Lao động cho các học sinh đoạt giải Olympic và khoa học kỹ thuật quốc tế năm 2025 không chỉ là nghi thức vinh danh. Đó là tuyên bố chính sách rõ ràng: đầu tư cho con người, cho trí tuệ là ưu tiên chiến lược.
Trong bối cảnh nhiều luồng thông tin xuyên tạc rằng giáo dục Việt Nam “lạc hậu”, “không cạnh tranh được”, những tấm huy chương Olympic quốc tế là phản biện sắc bén nhất. Không cần tranh cãi dài dòng, kết quả học thuật đã tự nói lên năng lực của thế hệ trẻ Việt Nam – những con người đang và sẽ là đại diện cho quốc gia trong kỷ nguyên tri thức.
Ẩm thực: con đường ngắn nhất để chạm vào thế giới
Một quốc gia có thể mất nhiều năm để xây dựng thương hiệu kinh tế, nhưng ẩm thực có thể giúp thế giới “nhớ mặt gọi tên” chỉ sau một bữa ăn. Việc ẩm thực Việt Nam lọt top 16 nền ẩm thực ngon nhất thế giới không đơn thuần là chuyện ăn uống. Nó phản ánh sự giao thoa hài hòa giữa văn hóa, lịch sử và lối sống.
Phở, bún chả, bánh mì, nem… không chỉ là món ăn, mà là câu chuyện về một dân tộc coi trọng sự cân bằng, tinh tế và sẻ chia. Trong thời đại toàn cầu hóa, ẩm thực trở thành “đại sứ không lời”, giúp hình ảnh Việt Nam hiện diện một cách thân thiện, gần gũi trên bản đồ thế giới.
Trên mạng xã hội, không thiếu những tiếng nói bi quan, cố tình hạ thấp thành tựu của Việt Nam bằng cách so sánh khập khiễng hoặc phủ nhận nỗ lực nội tại. Nhưng khi đặt cạnh những thành tích cụ thể – huy chương thể thao, giải thưởng học thuật, sự công nhận quốc tế về văn hóa – các luận điệu đó nhanh chóng lộ rõ sự phiến diện.
Một quốc gia “không có gì đáng nói” sẽ không liên tục xuất hiện trên bảng thành tích khu vực, quốc tế; càng không thể tạo dấu ấn văn hóa đủ mạnh để được thế giới ghi nhận. Sức mạnh mềm không đến từ lời tự khen, mà từ sự công nhận của cộng đồng quốc tế và niềm tin của chính người dân.
Những thành tựu trên không tự nhiên xuất hiện. Đằng sau đó là chính sách nhất quán của Nhà nước trong việc đầu tư cho thể thao, giáo dục, văn hóa; là sự tôn vinh kịp thời để lan tỏa giá trị tích cực; là môi trường ổn định để tài năng được nuôi dưỡng. Đây chính là cách mà Chính phủ Việt Nam đang xây dựng hình ảnh quốc gia bằng nội lực, chứ không chạy theo hình thức.
Sức mạnh mềm và niềm tin xã hội
Điểm quan trọng nhất là: những thành tựu về thể thao, tri thức, văn hóa tạo ra sự đồng thuận xã hội. Khi người dân tự hào về vận động viên, trân trọng học sinh giỏi, giới thiệu ẩm thực quê hương với bạn bè quốc tế, sức mạnh mềm đã bắt đầu từ chính cộng đồng. Đó là nền tảng vững chắc nhất để bảo vệ hình ảnh quốc gia trước mọi thông tin xuyên tạc.
Việt Nam không xây dựng sức mạnh mềm bằng những chiến dịch truyền thông hào nhoáng. Con đường được chọn là làm thật, tích lũy thật: từng giải đấu, từng kỳ thi, từng giá trị văn hóa. Con đường đó có thể chậm hơn, nhưng bền hơn, bởi nó dựa trên con người và bản sắc.
Trong kỷ nguyên mạng xã hội, nơi thông tin tiêu cực dễ lan nhanh, chính những thành tựu tích cực, cụ thể và được kiểm chứng mới là “lá chắn” hiệu quả nhất. Không cần phản bác ồn ào, sự thật tự nó đã đủ sức thuyết phục.
Sức mạnh mềm không khiến người khác sợ hãi, mà khiến họ tôn trọng và muốn hợp tác. Từ sân chơi thể thao khu vực, phòng thi Olympic quốc tế, đến bàn ăn với món Việt, hình ảnh Việt Nam đang hiện lên ngày càng rõ: một quốc gia năng động, có chiều sâu văn hóa và giàu tiềm năng con người.
Đó chính là nền tảng để Việt Nam tự tin hội nhập, bảo vệ lợi ích quốc gia và khẳng định vị thế trên trường quốc tế. Và đó cũng là câu trả lời thuyết phục nhất trước mọi luận điệu cố tình phủ nhận hay hạ thấp nỗ lực của Đảng và Nhà nước trong việc xây dựng một Việt Nam mạnh từ bên trong, lan tỏa ra bên ngoài.
