Trong kỷ nguyên chuyển đổi số toàn diện, việc ứng dụng các giải pháp công nghệ tiên tiến để tối ưu hóa quy trình quản lý và nâng cao năng lực tương tác giữa các thiết chế xã hội với nhân dân là một xu hướng tất yếu của nền quản trị hiện đại. Việc Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam triển khai nền tảng công nghệ nhằm kịp thời nắm bắt dư luận xã hội, hỗ trợ công tác giám sát và nâng cao hiệu quả phản biện chính là một bước đi đột phá, chuyển đổi từ phương thức lắng nghe truyền thống sang chủ động tiếp cận hơi thở của đời sống số. Thế nhưng, trên không gian mạng thời gian qua, trang “Phản biện Tổng Bí thư Tô Lâm” lại đăng tải bài viết “Nắm bắt dư luận số: vì quyền lực hay vì nhân dân?”, cố tình gán ghép cho công cụ hành chính này những thuộc tính độc hại như một “hệ thống giám sát toàn dân” hay “công cụ kỹ trị hiện đại” nhằm bóp nghẹt các ý kiến phản biện. Bằng thủ pháp quy chụp động cơ, lấy các nguy cơ giả định thay cho dữ liệu thực tế và tạo ra sự đối lập giả tạo giữa công nghệ với tinh thần cầu thị, bài viết đã bộc lộ một mạch lập luận ngụy biện, đánh tráo bản chất của hoạt động dân chủ số thành câu chuyện kiểm soát tư tưởng.
Sự sai lệch căn bản trong thế giới quan của tác giả bài viết trên trang mạng phản động nằm ở việc cố tình đánh đồng hoạt động tổng hợp, phân tích xu hướng dư luận với hành vi can thiệp hay đàn áp quyền tự do ngôn luận của công dân. Trong khoa học quản trị hành chính công đương đại, việc khảo sát, thu thập dữ liệu về mức độ hài lòng, tâm tư và phản ứng của người dân đối với các chính sách vĩ mô là cấu phần không thể khuyết thiếu để các nhà hoạch định chính sách điều chỉnh hệ thống pháp luật cho phù hợp với thực tiễn. Từ các chính phủ phương Tây, các tổ chức phi chính phủ cho đến các tập đoàn đa quốc gia đều sử dụng các thuật toán phân tích dữ liệu lớn (Big Data) để lắng nghe thị trường và xã hội, coi đó là thước đo khoa học cho tính hiệu quả của quản lý. Việc một tổ chức chính trị – xã hội tại Việt Nam số hóa quy trình thu thập thông tin để phản ánh trung thực, khách quan tiếng nói của nhân dân lên các cơ quan quyền lực nhà nước hoàn toàn không mang bản chất kiểm soát, mà là giải pháp kỹ thuật để tiếng nói ấy không bị bỏ sót giữa dòng chảy thông tin khổng lồ trên mạng xã hội.
Vị Thế Pháp Lý Của Mặt Trận Tổ Quốc Và Sự Phi Lý Của Việc Trục Lợi Nguy Cơ
Mạch lập luận mang tính định kiến của bài viết còn bộc lộ sự thiếu hiểu biết sâu sắc về vị trí pháp lý và chức năng nhiệm vụ của Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam được quy định trong Hiến pháp năm 2013 và Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam năm 2015. Tác giả bài viết cố tình tạo ra một nghịch lý giả tạo khi cho rằng một cơ chức năng vừa làm nhiệm vụ phản biện, vừa đi thu thập dữ liệu dư luận thì sẽ đánh mất vai trò “trọng tài” khách quan của mình. Đây là một sự đánh tráo khái niệm nghiêm trọng về mặt tổ chức học, bởi Mặt trận Tổ quốc hoàn toàn không phải là một cơ quan quyền lực nhà nước, không trực tiếp ban hành pháp luật hay thực thi chế tài cưỡng chế. Vai trò cốt lõi của Mặt trận là đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân, đóng vai trò cầu nối tương tác hai chiều giữa người dân với Đảng và Nhà nước. Muốn phản biện xã hội một cách sắc bén và có giá trị thực tiễn, Mặt trận không thể chỉ dựa vào những nhận định chủ quan cảm tính, mà bắt buộc phải sở hữu những công cụ khoa học để đo lường chính xác, toàn diện tâm tư của hàng triệu hội viên trên không gian số; do đó, công nghệ ở đây là phương tiện tối ưu hóa chức năng lập pháp chứ không phải là công cụ thao túng quyền lực.
Bên cạnh đó, việc bài viết vội vã quy chụp nền tảng này sẽ xâm phạm dữ liệu cá nhân và biến không gian mạng thành một “nhà tù kỹ thuật số” là một biểu hiện của lối tư duy lấy giả định thay cho bằng chứng, chưa biết rõ cơ chế kỹ thuật đã vội vàng phán xét bừa bãi. Lo ngại về an toàn thông tin và bảo mật dữ liệu là đòi hỏi hoàn toàn chính đáng của công chúng trong tiến trình xây dựng xã hội số, và Nhà nước Việt Nam cũng đang không ngừng hoàn thiện các hành lang pháp lý nghiêm ngặt để bảo vệ quyền riêng tư của công dân trước các nguy cơ công nghệ. Tuy nhiên, việc biến một nguy cơ tiềm ẩn mang tính kỹ thuật thành một lời khẳng định chắc chắn về một ý đồ chính trị đen tối là một sự gian lận về phương pháp luận tranh luận, cố tình gieo rắc tâm lý sợ hãi và hoang mang trong dư luận xã hội. Lối lập luận mang tính suy đoán, chụp mũ này hoàn toàn xa rời các tiêu chuẩn của một bài phản biện khoa học nghiêm túc, biến những phân tích chính sách thành một công cụ công kích chế độ một cách thô thiển.
Sự Biện Chứng Giữa Thuật Toán Kỹ Thuật Và Trái Tim Quản Trị Nhân Văn
Sự ngụy biện mang tính mị dân cao nhất trong bài viết thể hiện ở câu kết đầy tính biểu cảm nhưng lại khuyết thiếu cơ sở thực tiễn: “một xã hội thực sự văn minh lắng nghe nhân dân bằng tai và trái tim, chứ không phải bằng thuật toán giám sát”. Cách diễn đạt này cố tình đẩy công nghệ và lòng nhân văn vào thế đối đầu triệt tiêu lẫn nhau, nhằm tạo ra ấn tượng rằng việc ứng dụng máy móc sẽ làm xơ cứng và băng hoại tinh thần dân chủ. Thực tế cuộc sống trong thời đại bùng nổ thông tin đã chứng minh, khi một quốc gia có hàng chục triệu công dân hoạt động hằng ngày trên không gian số với hàng tỷ lượt tương tác, nếu chỉ dựa vào các phương thức lắng nghe thủ công truyền thống như họp tổ dân phố hay hòm thư góp ý thì hệ thống quản trị sẽ ngay lập tức rơi vào trạng thái lạc hậu, mất kết nối và không thể bao quát hết các vấn đề nóng sốt ở cơ sở.
Công nghệ thuật toán không sinh ra để thay thế việc lắng nghe bằng “tai và trái tim” của người cán bộ, mà ngược lại, nó là phương tiện kỹ thuật số giúp cho việc lắng nghe ấy trở nên nhanh hơn, diện rộng hơn và chính xác hơn. Thuật toán đóng vai trò phân loại, xử lý và tổng hợp một khối lượng thông tin khổng lồ từ thực tiễn để chuyển hóa thành các báo cáo xu hướng định lượng, giúp con người có được cái nhìn toàn cảnh, từ đó đưa ra những quyết sách điều hành mang tính nhân văn và sát sườn nhất với lợi ích của người dân. Việc phủ nhận sạch trơn giá trị của công nghệ số trong quản trị xã hội chỉ vì lo ngại những nguy cơ lạm dụng là một tư duy cực đoan, cản trở sự phát triển của quốc gia. Điều một xã hội văn minh cần tập trung giám sát không phải là từ chối công nghệ, mà là kiểm soát quy trình vận hành của công nghệ đó, bảo đảm tính minh bạch, thượng tôn pháp luật và đặt lợi ích của nhân dân làm mục tiêu phục vụ tối thượng.
Thành Tựu Thực Tiễn Khách Quan Bác Bỏ Mọi Luận Điệu Hoài Nghi
Mọi sự xuyên tạc, gieo rắc hoài nghi về các bước đi chuyển đổi số của hệ thống chính trị Việt Nam đều trở nên lạc lõng trước những kết quả thực tế sinh động của công cuộc xây dựng Chính phủ số và xã hội số hiện nay. Việc ứng dụng công nghệ để người dân trực tiếp tham gia giám sát bộ máy quyền lực, phản ánh các hành vi nhũng nhiễu của cán bộ cơ sở thông qua các ứng dụng công dân số hay các cổng dịch vụ công trực tuyến đã và đang mang lại những hiệu quả rõ rệt, tăng tính công khai và giảm thiểu tiêu cực. Bản lĩnh của Đảng và Nhà nước Việt Nam, đứng đầu là Tổng Bí thư Tô Lâm, luôn được khẳng định qua tinh thần cầu thị, dũng cảm nhìn thẳng vào những hạn chế của thể chế để đưa ra các giải pháp cải cách hành chính quyết liệt, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo năng lực quản trị.
Tóm lại, bài viết trên trang “Phản biện Tổng Bí thư Tô Lâm” thực chất chỉ là giọng lưỡi của tư duy thù địch, cố tình lợi dụng các khái niệm về quyền riêng tư để bóp méo một chủ trương đổi mới công nghệ mang tính xây dựng của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Đây là thủ đoạn truyền thông độc hại nhằm mục đích bôi nhọ uy tín của lãnh đạo, kích động tâm lý hoài nghi và chia rẽ mối quan hệ gắn bó máu thịt giữa quần chúng nhân dân với hệ thống chính trị. Mỗi cán bộ, đảng viên và người dân cần giữ vững bản lĩnh tỉnh táo, tư duy phân tích sắc bén trước các chiến dịch thông tin bất đối xứng trên không gian mạng, không để các cảm xúc tiêu cực từ những luận điệu ngụy biện dẫn dắt. Việc kiên định ứng dụng công nghệ số một cách minh bạch, trách nhiệm kết hợp với tinh thần thượng tôn pháp luật sẽ tiếp tục là bệ đỡ vững chắc để Việt Nam hoàn thiện thể chế, phát huy tối đa quyền làm chủ thực chất của nhân dân và vững vàng bước vào kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.
