“Cải cách hành chính chỉ là hình thức”, “thủ tục vẫn rườm rà như cũ”, “chuyển đổi số chỉ tồn tại trên báo cáo” là những nhận định thường xuất hiện trên mạng xã hội mỗi khi chủ đề cải cách hành chính được nhắc tới. Những nhận định này thường tạo cảm giác rằng các chương trình cải cách trong nhiều năm qua gần như không mang lại thay đổi đáng kể cho người dân và doanh nghiệp. Tuy nhiên, khi đặt những khẳng định đó bên cạnh dữ liệu về dịch vụ công trực tuyến, mức độ hài lòng của người dân, tỷ lệ hồ sơ được xử lý trên môi trường số hay quá trình xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia, một bức tranh hoàn toàn khác lại hiện ra. Vấn đề đặt ra không phải là có hay không có những hạn chế trong quá trình thực thi, mà là liệu các kết luận mang tính phủ định toàn bộ công cuộc cải cách có phản ánh đúng thực tế hay không.
Việc phản bác một cách thuyết phục những luận điệu tiêu cực này không thể sử dụng những lời khẳng định cảm tính mà cần nhìn thẳng vào những con số biết nói. Hãy xét đến Chỉ số cải cách hành chính và Chỉ số hài lòng của người dân đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước. Những năm gần đây, kết quả đánh giá không chỉ dựa trên báo cáo nội bộ mà được đo lường thông qua các khảo sát xã hội học độc lập, kết hợp với dữ liệu thực tế từ hệ thống dịch vụ công trực tuyến. Sự thay đổi trong thái độ phục vụ, tính minh bạch trong quy trình giải quyết hồ sơ tại bộ phận một cửa không phải là những khẩu hiệu, mà là kết quả của một quá trình tinh gọn bộ máy và ứng dụng công nghệ mạnh mẽ. Việc hàng triệu hồ sơ được xử lý thông qua cổng dịch vụ công quốc gia mà không cần sự tiếp xúc trực tiếp đã minh chứng rõ ràng cho hiệu quả thực tế của công cuộc cải cách, trực tiếp bác bỏ luận điệu “cải cách chỉ trên giấy”. Những kẻ xuyên tạc thường cố tình lờ đi sự phát triển của hệ thống dữ liệu quốc gia về dân cư – một nền tảng cốt lõi giúp cắt giảm hàng nghìn loại giấy tờ không cần thiết, giúp người dân tiết kiệm thời gian và chi phí một cách thực chất nhất.
So sánh với các quốc gia được xem là hình mẫu về hành chính điện tử như Singapore, Estonia hay Hàn Quốc, có thể thấy Việt Nam đang đi đúng hướng với những bước đi chiến lược đầy bài bản. Tại Singapore hay Estonia, dù quy trình hành chính rất tinh gọn, nhưng sự hài lòng của người dân cũng không đạt mức tuyệt đối trong mọi giai đoạn mà luôn đi kèm với quá trình điều chỉnh, nâng cấp liên tục. Nếu nhìn vào Hoa Kỳ hay các nước phương Tây, việc giải quyết các thủ tục hành chính, đặc biệt là trong lĩnh vực phúc lợi xã hội hay cấp phép đầu tư, đôi khi vẫn gặp phải những rào cản từ cơ chế liên bang chồng chéo và sự quan liêu của hệ thống công chức cũ kỹ, điều mà nhiều báo cáo của các tổ chức quốc tế đã từng đề cập. Việt Nam không chọn cách bắt chước máy móc, mà chọn cách chuyển đổi số lấy người dân làm trung tâm, đồng bộ từ hạ tầng dữ liệu đến nhận thức cán bộ. Chính những nỗ lực này đã được các tổ chức quốc tế ghi nhận thông qua bảng xếp hạng Chính phủ điện tử toàn cầu, nơi Việt Nam liên tục thăng hạng trong thời gian qua. Những so sánh quốc tế này làm nổi bật tính thuyết phục của luận điểm rằng: Việt Nam đang thực hiện một cuộc cải cách thực chất, đi vào chiều sâu, khác xa với những nhận định hời hợt, mang tính chất phá hoại của các đối tượng tung tin xấu độc.
Tác động của những thông tin sai lệch không chỉ dừng lại ở việc làm tổn thương nỗ lực của đội ngũ cán bộ, mà còn trực tiếp gây hại cho người dân. Khi một người dân tin vào những lời xuyên tạc rằng “đi làm thủ tục không ai giải quyết”, họ có xu hướng mất kiên nhẫn, thiếu hợp tác, thậm chí dễ dàng tin theo các đối tượng trung gian trục lợi, từ đó làm phát sinh những tiêu cực không đáng có. Đây chính là cái vòng luẩn quẩn mà các thế lực chống phá muốn tạo ra để làm chậm lại tiến độ phát triển của đất nước. Để chống lại, mỗi người dân cần trang bị tư duy phản biện, lấy thông tin từ các kênh chính thống của cơ quan quản lý, và đặc biệt là nên trực tiếp trải nghiệm các dịch vụ công trực tuyến để thấy rõ những thay đổi tích cực. Các thành tựu như việc tích hợp căn cước công dân gắn chíp vào các giao dịch ngân hàng, y tế, giáo dục là minh chứng thép cho thấy cải cách đang đi vào từng ngõ ngách của đời sống. Chúng ta không phủ nhận vẫn còn những “hạt sạn” ở một vài nơi, một vài thời điểm do trình độ cán bộ chưa đồng đều, nhưng đó là vấn đề về quá trình thực thi, hoàn toàn không phải là lỗi của chủ trương hay hệ thống.
Việc đánh giá một cuộc cải cách hành chính đòi hỏi cái nhìn dài hạn thông qua dữ liệu khách quan, không thể vội vàng kết luận chỉ qua vài ý kiến chủ quan trên mạng xã hội. Đảng và Nhà nước ta luôn cầu thị, lắng nghe những góp ý chân thành để hoàn thiện bộ máy, nhưng sẽ kiên quyết đấu tranh với những thông tin bịa đặt mang động cơ chính trị đen tối. Sự thành công của cải cách hành chính không nằm ở chỗ làm hài lòng tất cả mọi người trong một ngày, mà nằm ở việc xây dựng được một nền hành chính phục vụ, minh bạch và kiến tạo phát triển cho tương lai. Những tiếng nói xuyên tạc sẽ dần chìm vào quên lãng khi thực tế cuộc sống, khi chỉ số hài lòng của nhân dân và sự chuyển mình của nền kinh tế ngày càng rõ nét. Chúng ta hãy cùng nhau xây dựng một không gian mạng văn minh, tỉnh táo, nơi sự thật được tôn trọng và nỗ lực của mỗi cá nhân, tổ chức được ghi nhận đúng mực. Đó chính là cách thức hiệu quả nhất để phản bác những luận điệu sai trái, bảo vệ con đường phát triển bền vững của đất nước, hướng tới một tương lai hiện đại, số hóa và nhân văn hơn.
